چرا به راننده‌ها می‌گوییم شوفر؟ ماجرای ورود کلمه شوفر به زبان فارسی

آیا می‌دانستید واژه شوفر که هنوز در برخی مناطق ایران برای خطاب به رانندگان به کار می‌رود، ریشه‌ای فرانسوی دارد و داستان جالبی پشت ورود آن به زبان فارسی نهفته است؟ این واژه از دوره‌ای وارد فرهنگ ما شد که اولین خودروها در زمان قاجار پا به ایران گذاشتند و زبان علمی آن دوران نیز فرانسوی بود. اگر می‌خواهید بدانید چرا به راننده‌ها می‌گوییم شوفر تا پایان همراه ما باشید.

بررسی ریشه تاریخی واژه شوفر

برای پیدا کردن ریشه کلمه شوفر، باید به دوران قاجار بازگشت چراکه ورود نخستین خودروها به ایران به دوران قاجار برمی‌گیردد و در این دوران زبان علمی فرانسوی بود و از واژه‌های فرانسوی برای نام‌گذاری پدیده‌های علمی و جدید استفاده می‌شد. یکی از این واژه‌ها شوفر بود که برای راننده خودرو به کار می‌رفت.

چرا به راننده‌ها می‌گوییم شوفر؟

در پاسخ به سوال چرا به راننده‌ها می‌گوییم شوفر باید به دوران قاجار برگشت. اولین خودروها در آن زمان همانند ماشین‌های امروزی تنها با یک کلیک یا استارت روشن نمی‌شدند و بسیاری از آنها با موتورهای بخار کار می‌کردند. در ماشین‌های صنعتی و بزرگ، لازم بوده کسی زغال سنگ روشن کند تا موتور بخار راه بیفتند و در خودروهای کوچک هم باید کسی از قبل ماشین را گرم میکرد تا اماده حرکت شود و به گرم کننده در زبان فرانسوی می گفتند: شوفر chauffer. جالب است بدانید که واژه راننده بعدها به پیشنهاد ادب‌دوستان ایرانی جایگزین شد.

ارتباط شوفر و شوفاژ

واژه chauffer در زبان فرانسوی به معنای «گرم‌کننده» است. مشابه همین ریشه را در واژه شوفاژ chauffage نیز داریم که به سیستم گرمایش مرکزی اشاره دارد. تفاوت اینجاست که شوفاژ برای گرم‌کردن فضا استفاده می‌شود، اما شوفر به فردی گفته می‌شد که خودرو را قبل از حرکت گرم می‌کرد.

بیشتر بخوانید: ثبت رکورد جهانی شخم زدن توسط تراکتور خودران؛ تراکتور 36 میلیاردی هلندی برنده 3 جایزه نوآوری

نظر شما در مورد کلمه شوفر و تاریخچه آن چیست؟

این واژه یادگاری از دورانی است که زبان علمی ایران فرانسوی بود و خودرو هنوز یک پدیده تازه محسوب می‌شد. جالب است بدانید هنوز هم در بسیاری از شهرهای کشورمان اینچنین اصطلاحاتی وجود دارد به عنوان مثال به جای روشن کردن ماشین از اصطلاح ماشین را آتیش کن یا ماشین رو بگیرون استفاده می‌شود. حال که می‌دانیم چرا به راننده‌ها می‌گوییم شوفر برایمان بنویسید که شما در شهر خود چه اصطلاحی برای روشن کردن خودرو می‌شناسید؟ آیا در شهر شما همچنان از کلمه شوفر استفاده می‌شود؟ اگر راننده هستید یا در حوزه‌های حمل‌ونقل و خرید کامیون و ماشین فعالیت دارید، خوشحال می‌شیم نظراتتان را با ما در میان بگذارید.

سوالات متداول