واکنش شدید به حذف سهمیه سوخت خودروها و تاکسی بالای ۲۰ سال، با چه پولی ماشین عوض کنیم؟

تصمیم جدید دولت درباره حذف سهمیه سوخت خودروها قدیمی و تاکسی ها در کنار سایر محدودیت ها موج تازه‌ای از نگرانی و اعتراضات شدید را از طرف ایجاد کرده است.

بر اساس قانون جدید اصلاح آیین‌نامه اجرایی ماده ۱۰ قانون ساماندهی صنعت خودرو، خودروهای سواری بنزینی با عمر ۲۰ سال و به بالا در گروه خودروهای فرسوده قرار می‌گیرند و مشمول محدودیت‌هایی مانند حذف سهمیه سوخت خودروها ، تردد و فعالیت در حمل‌ونقل خواهند شد که واکنش شدید رانندگان را در پی داشت.

خودروهای بالای ۲۰ سال چه محدودیت‌هایی خواهند داشت؟

یکی از مهم‌ترین این تغییرات حذف سهمیه بنزین یارانه‌ای خودروهای مشمول است؛ تصمیمی که برای بسیاری از مالکان، به‌ویژه رانندگانی که خودرو تنها وسیله کار و امرارمعاش آنهاست، نگرانی‌های جدی ایجاد کرده است.

اگرچه هدف از حذف سهمیه سوخت خودروها، نوسازی ناوگان و کاهش مصرف سوخت و کاهش آلودگی هوا و افزایش ایمنی خودروها عنوان شده، اما اجرای آن در شرایط اقتصادی فعلی با یک پرسش اساسی روبه‌روست: مالکی که توان خرید خودروی جدید را ندارد، چگونه باید خودروی ۲۰ ساله خود را جایگزین کند؟

طبق مقررات جدید، رسیدن خودروهای سواری بنزینی به سن ۲۰ سال به‌عنوان مرز فرسودگی در نظر گرفته شده است. در نتیجه، خودروهایی که بیش از این سن داشته باشند، دیگر مانند گذشته از تمام خدمات و مزایای خودروهای فعال برخوردار نخواهند بود.

خودروهای مشمول طرح، سهمیه بنزین با نرخ‌های یارانه‌ای را از دست می‌دهند و برای ادامه استفاده از خودرو باید هزینه بیشتری برای سوخت پرداخت کنند. همچنین فعال‌سازی یا دریافت کارت سوخت برای خودروهای فرسوده به ثبت‌نام مالک در سامانه جایگزینی خودروهای فرسوده گره خورده است.

محدودیت‌ها فقط به حذف سهمیه سوخت خودروها ختم نمی‌شود! تردد خودروهای فرسوده در کلان‌شهرها نیز با محدودیت مواجه خواهد شد و در برخی موارد، نقل‌وانتقال و تعویض پلاک این خودروها نیز با محدودیت روبه‌رو می‌شود. قانون ساماندهی صنعت خودرو اساساً تردد، حمل بار و مسافر خودروها پس از رسیدن به سن فرسودگی را تابع مقررات جدید قرار داده است.

مورد	وضعیت خودروهای مشمول
سن فرسودگی سواری شخصی	۲۰ سال
سهمیه بنزین یارانه‌ای	حذف می‌شود
تردد در کلان‌شهرها	با محدودیت مواجه می‌شود
فعالیت در حمل‌ونقل	محدودیت خواهد داشت
نقل‌وانتقال و تعویض پلاک	با محدودیت همراه است
مسیر پیشنهادی دولت	نوسازی و اسقاط خودرو

واکنش شدید رانندگان به حذف سهمیه سوخت خودروها

مهم‌ترین مسئله‌ای که در واکنش‌های شدید منتشرشده از سوی رانندگان خودروهای فرسوده دیده می‌شود، مخالفت با نوسازی خودرو نیست بلکه نگرانی از هزینه‌ای است که برای اجرای این نوسازی و خرید خودرو باید پرداخت شود!

بسیاری از مالکان خودروهای قدیمی می‌گویند اگر توان مالی خرید خودروی جدید را داشتند، اساساً تمایلی به استفاده از یک خودرو ۲۰ یا ۲۵ ساله نداشتند. خودروهای مدل پایین برای بخش قابل توجهی از این افراد یک انتخاب اقتصادی اجباری است، نه انتخابی از روی علاقه!

در میان دیدگاه‌های منتشرشده، جمله‌ای بیش از دیگر موارد تکرار شده است: «با چه پولی ماشین را عوض کنیم؟»

برخی رانندگان می‌گویند خودرو برای آنها وسیله تفریح نیست و با همان ماشین هزینه‌های روزمره، اجاره خانه و مخارج خانواده را تأمین می‌کنند.

به همین دلیل، افزایش هزینه سوخت و حذف سهمیه سوخت خودروها یا محدود شدن امکان استفاده از خودرو می‌تواند مستقیماً درآمد خانوار را تحت تأثیر قرار دهد.

بر اساس گزارش‌های منتشرشده، قانون برنامه هفتم توسعه نیز هدف‌گذاری مشخصی برای اسقاط خودروهای فرسوده دارد و باید سالانه تعداد قابل توجهی خودرو از چرخه خارج شود؛ در حالی که میزان اسقاط عملیاتی در سال گذشته پایین‌تر از این هدف بوده است.

بنابراین اصل خروج خودروهای فرسوده از چرخه حمل‌ونقل موضوع تازه‌ای نیست. مسئله اصلی اینجاست که چگونه می‌توان این هدف را بدون وارد کردن فشار شدید به رانندگان خودروهای قدیمی اجرا کرد؟

خرید خودرو جدید بدون توان مالی مردم امکان‌ ندارد!

برای بسیاری از مالکان، فروش خودروی قدیمی و خرید خودروی جدید به همین سادگی نیست. ارزش خودرویی که سال‌ها از آن استفاده کرده‌اند ممکن است بخش کوچکی از هزینه خرید خودروی جایگزین را پوشش دهد.

از طرف دیگر، اگر مالک برای خرید خودروی جدید مجبور به دریافت تسهیلات شود، پرداخت اقساط ماهانه نیز به هزینه‌های خانوار اضافه خواهد شد. این مسئله برای رانندگانی که درآمدشان مستقیماً به همان خودرو وابسته است، حساس‌تر است.

به همین دلیل، بخشی از مالکان در واکنش‌های خود تأکید کرده‌اند که اگر قرار است خودروهای قدیمی از چرخه خارج شوند، دولت باید ابتدا راهکار اقتصادی و قابل پرداختی برای جایگزینی آنها ارائه کند.

در نهایت، کاهش آلودگی هوا و نوسازی ناوگان اهدافی ضروری هستند، اما موفقیت آنها به نحوه اجرا وابسته است. نمی‌توان از مالکی که توان خرید خودروی جدید ندارد انتظار داشت تنها با افزایش هزینه سوخت، خودرویش را کنار بگذارد.

واکنش‌های گسترده رانندگان نیز نشان می‌دهد که بخش مهمی از نگرانی‌ها به همین مسئله بازمی‌گردد: مردم با خودروی نو مخالف نیستند؛ مشکل، توان خرید آن است. اگر قرار است خودروهای بالای ۲۰ سال از چرخه حمل‌ونقل خارج شوند، باید هم‌زمان مسیر ساده، شفاف و اقتصادی برای جایگزینی آنها وجود داشته باشد؛ در غیر این صورت، ممکن است فشار اصلی این سیاست نه متوجه خودروهای واقعاً آلاینده، بلکه متوجه خانواده‌هایی شود که خودرو تنها دارایی و وسیله کار آنهاست!

محدودیت فعالیت در تاکسی‌ها

موضوع دیگری که اهمیت زیادی دارد، محدود شدن فعالیت خودروهای فرسوده در خدمات حمل‌ونقل است. بر اساس جزئیات منتشرشده از مقررات جدید، خودروهای مشمول محدودیت‌هایی برای فعالیت در حمل‌ونقل اینترنتی و خدمات حمل بار و مسافر خواهند داشت.

این بخش برای رانندگانی که از خودرو به‌عنوان ابزار اصلی کسب درآمد استفاده می‌کنند، اهمیت ویژه‌ای دارد. در واقع ممکن است یک خودرو برای خانواده‌ای تنها وسیله رفت‌وآمد باشد و برای خانواده‌ای دیگر، مستقیماً نقش ابزار کار را ایفا کند.

اگر هدف نهایی، کاهش آلودگی، کاهش مصرف سوخت و نوسازی ناوگان است، اجرای موفق این طرح به مجموعه‌ای از اقدامات حمایتی نیاز دارد. مهم‌ترین پیشنهادهایی که می‌توان در این زمینه مطرح کرد عبارت‌اند از:

• ۱. تفکیک خودروهای سالم از خودروهای واقعاً فرسوده: سن خودرو می‌تواند یکی از معیارها باشد، اما وضعیت فنی، میزان آلایندگی و نتیجه معاینه فنی نیز باید نقش جدی داشته باشد.
• ۲. ارائه تسهیلات واقعی برای جایگزینی: وام کم‌بهره، اقساط طولانی‌مدت و کاهش فاصله قیمت خودروی فرسوده با خودروی جایگزین می‌تواند امکان نوسازی را برای مالکان بیشتری فراهم کند.
• ۳. اجرای تدریجی محدودیت‌ها: مالکان باید فرصت کافی برای ثبت‌نام، دریافت تسهیلات، اسقاط و خرید خودروی جایگزین داشته باشند.
• ۴. حمایت ویژه از خودروهای ابزار کار: راننده‌ای که درآمد روزانه‌اش به خودرو وابسته است، نمی‌تواند با فردی که صرفاً خودروی شخصی دارد در یک گروه قرار بگیرد.
• ۵. افزایش مشوق‌های اسقاط: اگر ارزش واقعی خودرو در زمان اسقاط افزایش پیدا کند، مالک انگیزه بیشتری برای جایگزینی خواهد داشت.

در چنین شرایطی، بازار خرید و فروش کامیون و خودروها نیز میتواند برای رانندگانی که قصد تغییر یا جایگزینی خودروی قدیمی خود را دارند اهمیت بیشتری پیدا کند.

نظر شما درباره حذف سهمیه سوخت خودروهای بالای ۲۰ سال چیست؟ 

آیا حذف سهمیه سوخت خودروها بالا ۲۰ سال میتواند به نوسازی ناوگان کمک کند یا فقط فشار بیشتری به رانندگان وارد خواهد کرد؟

شما میتوانید دیدگاه و نظرات خودتان را در بخش نظرات با ما و دیگر مخاطبان باکامیون در میان بگذارید.